نتیجه جستجو

تاریخچه محله‌های تهران: اراج و ازگل

ارسال شده توسط Behsaazeh در فروردین ۲۵, ۱۳۹۸
| 0
ناحیه‌ی ۹ شهرداری منطقه‌ی یک تهران شامل اراج و ازگل می‌باشد. وسعت این ناحیه ۱۵٫۷۰۲ کیلومترمربع و جمعیتی بالغ‌بر ۴۹۸۹۴ نفر را دارد. در این مقاله سعی بر آن است که به تفکیک به شناخت هویت و شناسایی نقاط ضعف و قوت این دو محله بپردازیم.

محله اراج

اراج در شرق فرمانیه قرار دارد. درگذشته دهکده‌ای خرده‌مالک بود که محصولات آن غلات و حبوبات و میوه بودند. این دهکده در ابتدای مسیر جاده تجریش به لواسانات یا جاده لشکرک قرار داشته است. اراضی آن از یک‌رشته قنات پر آب آبیاری می‌شد و امروزه نیز هنوز این قنات جاری است. در ابتدا این دهکده متعلق به «حاج ابراهیم‌خان ظهیرالدوله» بود. پس از او «میرزا محمدخان منگنه» و بعد از منگنه شخصی به نام «سردار» خریداری کرد که قبر وی در حال حاضر در گورستان رستم‌آباد می‌باشد. بعد از سردار در سال ۱۳۲۶ مالک اراج، برالِ یهودی شد. در آن زمان، در نواحی شمال این منطقه باغ «لارک» که متعلق به «مهدی قلی خان امیر اخور» بود، قرار داشت. این باغ توسط تیمسار «حسن ارفع» خریداری گردید و آنجا را مرکز گاوداری کرد و آن را «ارفعیه» نامید. محدوده‌ی محله‌ی اراج شامل: بزرگراه ارتش در شمال، بزرگراه بابایی و صدر در جنوب، خیابان لنگری و محله‌ی ازگل در غرب می‌باشد.

محله‌ی کنونی اراج دارای چهار زیر محله یا بافت مسکونی می‌باشد:

دسته‌ی اول بافت سنتی اراج را تشکیل می‌دهد. این محله‌ی سنتی، شامل خانه‌های قدیمی است. در مرکز آن مسجد جامع اراج، حسینیه‌ی اراج و حمام قدیمی می‌باشد. در ادامه‌ی بافت سنتی، باغات محله و مزارع کشاورزی اهالی قرار دارد که از آن‌ها تعداد اندکی باقی‌مانده است.

دسته‌ی دوم بافت مدرن محله‌ی گلزار و فرعی‌های منشعب از آن است که قدمت آن به دهه‌ی چهل برمی‌گردد. قسمت عمده‌ی جمعیت محله را ساکنان این منطقه تشکیل می‌دهند.

دسته‌ی سوم بافت مسکونی شهرک‌نشین می‌باشد. این بافت مجتمع مسکونی شهید چمران و مجتمع بعثت را شامل می‌شود و پرسنل صنایع دفاعی در آنجا ساکن هستند. این قسمت داری بافت مسکونی کاملاً مجزا و محصورشده‌ای است که ورودی‌های کنترل شونده‌ای دارند.

دسته‌ی چهارم بافت جدید شهرک ولیعصر می‌باشد. تاریخچه‌ی شکل‌گیری آن به پس از انقلاب برمی‌گردد. این محدوده در امتداد دره‌ی رودخانه‌ی دارآباد و همچنین منتهی‌الیه شمال شرقی محدوده‌ی اراج می‌باشد. ساخت‌وسازها در این منطقه عمدتاً توسط بنیاد مستضعفان در سال‌های ۱۳۵۷ و ۱۳۵۸ انجام شد که همه بناهای یک طبقه بودند؛ اما امروزه ساختمان‌های مدرن جایگزین این ساختمان‌ها شده‌اند.

 

دسترسی‌های محله اراج

دسترسی به محله‌ی اراج بسیار مناسب و راحت است. بزرگراه بابایی، امام علی، ارتش و صدر دسترسی خوبی برای خودرو‌های این منطقه به وجود آورده‌اند. خط ۳ مترو تهران از این منطقه می‌گذرد و ایستگاه نوبنیاد نزدیک‌ترین ایستگاه به این منطقه است. خطوط اتوبوس‌رانی و بی‌آرتی نیز در خیابان‌های این محله در ساعات زیادی از شبانه‌روز در حال تردد هستند که خود دسترسی به مکان‌های مختلف را آسان می‌کند.

 

نقاط قوت محله اراج

در این محله از دیرباز قنات پرآبی بوده است که تمام زمین‌های کشاورزی را با آن آبیاری می‌کردند. امروزه هنوز آب این قنات جاری است و سبب مطبوع شدن هوای این محله شده است. بیمارستان شهید چمران که خود یکی از مراکز بزرگ و مجهز درمانی است در خیابان صنایع منطقه‌ی اراج قرار دارد. این بیمارستان دارای رتبه‌ی یک در ارزیابی سالانه‌ی وزارت بهداشت و درمان می‌باشد. کلینیک شبانه‌روزی حضرت محمد (ص)، بیمارستان نیکان، داروخانه‌ی بیمارستان شهید چمران و داروخانه نیلسا ازجمله مراکز درمانی این محله به شمار می‌آیند. در محله‌ی اراج پارک بزرگ گلزار در حدود ۲۲ سال پیش، در خیابان گلزار، لادن شرقی، بالای اتوبان بابایی ساخته‌شده است. این مکان دارای فضای سبز زیبایی است و بزرگ‌ترین مرکز تفریحی این منطقه می‌باشد. خانه سلامت محله‌ی اراج در این پارک قرار دارد که تمامی خدمات بهداشتی، روانشناسی، تغذیه و مشاوره‌ی ازدواج را به اهالی محله ارائه می‌دهد. نگارخانه‌ی کهن، خانه‌ی فرهنگ و کتابخانه‌ی مسجد جامع اراج ازجمله مکان‌های فرهنگی این منطقه می‌باشند. حسینیه و مسجد جامع اراج، حسینیه محبان الزهرا (ولیعصر) و مسجد قائم نیز از مکان‌های مذهبی این محله می‌باشند.

خوش آب‌وهوا بودن محله‌ی اراج، وجود باغ‌ها و فضاهای سبز متعدد و رضایت‌مندی ساکنان این منطقه، وجود یک رشته قنات گوارا که همچنان آب شرب محله را تأمین می‌کند، اهالی محترم و فرهنگ دوست محله که علاقه‌ی زیادی به حفظ هویت تاریخی محله‌ی خود را دارند و مهم‌تر از همه آرامش و آسایش بیشتری نسبت به محله‌های هم‌جوار، همگی سبب شده که این مکان محل مناسبی جهت سرمایه‌گذاری‌های مسکونی و تفریحی باشد. اراج از فروشگاه‌ها و مراکز خرید متعددی برخوردار است و تعداد زیادی رستوران و کافه در این محله وجود دارد.

 

نقاط ضعف محله اراج

درصد زیادی از زمین‌های منطقه به ارگان‌های نظامی و دفاعی اختصاص داده‌شده است که این مورد از دیدگاه ساکنان، از نقاط ضعف محله محسوب می‌شود، مانند مجتمع صنایع دفاع، مجتمع ساعد، مجتمع صا ایران، همچنین مجتمع تربیت‌بدنی با ساختار‌های مسکونی این منطقه همخوانی ندارد و مشکلاتی را ایجاد می‌کند. وجود مراکز درمانی خود سبب تحمیل بار ترافیکی زیادی به محله می‌شود. امتداد بزرگراه شهید صیاد شیرازی سبب تقسیم بافت داخلی محله شده که خود گسست اجتماعی را به دنبال دارد.

 

قیمت ملک در محله اراج

ملک در اراج نیز مانند دیگر محله‌های خوش آب‌وهوای تهران از قیمت بالایی برخوردار است. قیمت آپارتمان در محله اراج از متری ۱۳ میلیون تومان برای آپارتمان‌های چند سال ساخت تا متری ۳۵ میلیون تومان برای آپارتمان‌های شیک و نوساز تخمین زده می‌شود به‌طور مثال یک آپارتمان ۸۲ متری که حدوداً ۵ سال از عمر ساخت آن می‌گذرد ۱ میلیارد و ۵۵۰ میلیون تومان قیمت‌گذاری شده است. در دهه‌ی ۸۰ مصوبه‌ی برج – ‌باغ‌‌ها با حمایت مهدی چمران به تصویب رسید. بر اساس این مصوبه، به مالکان اجازه داده می‌شد که در ۳۰ درصد فضای باغ‌ها ساخت‌وساز انجام گیرد. به دلیل ساخت این برج باغ‌ها حدود ۴ تا ۵ هزار هکتار از باغات تهران تخریب‌شده‌اند که بزرگ‌ترین این باغ‌ها، باغ اراج نام داشت. در اسفندماه ۹۷ این مصوبه لغو شده است اما همچنان به‌صورت غیرقانونی ساخت‌وساز انجام می‌گیرد. یک برج باغ ۹۰ متری که ۳ سال از ساخت آن می‌گذرد، قیمتی معادل ۱ میلیارد و نهصد میلیون تومان قیمت‌گذاری می‌شود.

 

محله ازگل

این منطقه در ۷ کیلومتری شرق تجریش قرار دارد. از شمال به شهرک شهید محلاتی، از جنوب به لویزان، از شرق به نوبنیاد و از غرب به دارآباد منتهی می‌شود. درگذشته ازگل (بر وزن بلبل) دِه کوچکی بود که عمده مردم آن زارع و کشاورز بودند و زمین‌های آن‌ها توسط رودخانه‌ی دارآباد آبیاری می‌شده است. این ده، حمام، مدرسه و دکان‌های مختلفی داشت که امروزه تنها حمام قدیمی آن هنوز وجود دارد که البته رو به تخریب است. استاد نیاورانی در کتاب خود به نام تاریخچه‌‌ی شمیرانات، دلیل این نام‌گذاری را وجود درخت‌های گل فراوان در این منطقه حدس زده است.

آب‌وهوای این منطقه سرد و خشک است که بسیار تحت تأثیر کوهای البرز می‌باشد. در کل، این محله به دلیل باغات فراوان، آب‌وهوای سردتری نسبت به محلات مجاور داشته و دلیل پاک بودن هوای این منطقه نیز همین باغ‌ها و جویبارهاست.

 

دسترسی‌های محله ازگل

بزرگراه ارتش، بزرگ‌راه امام علی و شهید بابایی دسترسی به این محله را آسان می‌کند. همچنین ایستگاه شهید محلاتی خط ۳ مترو تهران راه دیگری برای رسیدن به این منطقه می‌باشد. لازم به ذکر است که خطوط اتوبوس‌رانی در مسیرهای مختلف این منطقه خدمات‌رسانی می‌کنند.

 

نقاط قوت محله ازگل

آب‌وهوای مناسب، وجود باغ‌ها، رود‌ها و درختان سبب خاص و ویژه بودن این منطقه می‌شوند. مجتمع تجاری الماس ایرانیان بزرگ‌ترین مرکز خرید این محله است.

 

نقاط ضعف محله ازگل

عدم وجود بیمارستان مجهز، عکاسی، فرهنگسرا، عرض کم خیابان‌ها، کمبود بانک، از بین رفتن تدریجی مناظر طبیعی و … از نقاط ضعف این محله محسوب می‌شوند. نزدیک‌ترین مرکز درمانی بیمارستان شهید چمران در اراج است.

 

قیمت ملک در محله ازگل

این قسمت نسبت به دیگر محلات شمال تهران قیمت مناسبی دارد که احتمالاً به دلیل نقاط ضعف گفته‌شده است. به‌عنوان‌مثال قیمت آپارتمان در محله‌ی ازگل از متری ۱۲ میلیون تومان برای آپارتمان‌های چند سال ساخت تا متری ۲۷ میلیون تومان برای آپارتمان‌های شیک و نوساز تخمین زده می‌شود. به‌طور مثال یک آپارتمان ۸۰ متری که حدوداً ۱۲ سال از عمر ساخت آن می‌گذرد ۱ میلیارد و ۳۰۰ میلیون تومان قیمت‌گذاری شده است.

تهیه و تنظیم توسط: بهسازه

لیست ها را مقایسه کنید